Yarpuzlu Akdarı Çorbası
Yeteri
kadar darı bir kap içinde ıslatılır. Sudan çıkarılan darı, el
değirmeninde çekilir. Taneler ile kabuklar ayrıldıktan sonra taneler,
temiz sudan geçirilerek kaynayan suya atılır. Tuz ilave edilerek
kaynatılan darılar, eriyip birbirine girince tencere ateşten alınır ve
soğumaya bırakılır. Soğuyunca yeteri kadar darı, hafifçe sulandırılmış
yoğurtla karıştırılır. Arzuya göre yarpuzlu olarak da hazırlanabilir.
Yarpuz dere kenarlarında veya ark içlerinde görülen naneye benzeyen, hoş
kokulu bir bitkidir. Temizlenip kıyılan yarpuz, akdarı çorbasına
katılınca, hoş bir koku sağlar ve rahatsızlığı önler.
Şepit
Beze olarak
şekillendirilen hamurlar oklava ile çapı yufka ekmekten küçük, kalınlığı
ise daha fazla olacak şekilde açılır. .Ocaktaki sacın üzerine konulan
hamur, iyi pişmesi ve yanmaması için sürekli ters yüz edilir. Son olarak
saç Önündeki kömüre hafifçe gösterilen şepitin çiçeklenmesi sağlanır.
Birer yüzleri tereyağıyla yağlanan şepitler, aralarına kurutulmuş
çökelek (keş) konularak üst üste yığılır.
Döğme Aşı
Alanya dışında keşkek
olarak bilinen Döğme Aşı, genelde hasat zamanı alınan sert buğdaydan
yapılır. Doğranan soğanlar tuzla birlikte tereyağında pembeleşinceye
kadar kavrulur. Buğday taneleri yıkanıp temizlenir. Taştan yapılan el
değirmeninde çekilen buğday, dış kabuğundan ayrılır. Temizlenen buğday,
tencerede kavrulan soğana katılır ve pişinceye kadar altı tutturulmadan
sürekli karıştırılır. Muhallebi görünümüne gelen döğme aşı, üzerinde
tereyağı eritilerek sıcak sıcak yenir.
Laba
Koyun, keçi gibi
kasaplık hayvanların kaburga kemikleri İle leğen kemikleri arasındaki
sağlı sollu bölge ile omurga kemikleriyle sınırlı olan bölgeye 'labalık'
denir. Labalık, yıkanıp temizlendikten sonra omurga kısmının tersinden,
karın boşluğu yönünden ağız açılarak torba haline getirilir. Yeterli
miktarda pirincin üzerine kaynatılmış su ve tuz konularak beklemeye
bırakılır. Diğer tarafta kıyma, karabiber, maydanoz, çamfıstığı, badem
içi, tuz, domates salçası ve labalık üzerinde bulunan böbrek, ince ince
kıyılarak tereyağıyla harman edilir. Suda şişen pirinç ve harç
malzemesi, labalığın içine doldurulur. Malzemelerin dökülmemesi için
labalığın ağzı iple dikilir. Domates salçası ve kırmızı toz biberle
bezenen laba, geniş bir kapta tereyağıyla kızartılır. Daha sonra başka
bir tencereye konulan laba, su içinde pişirilir. Ağır ateşte pişirilen
laba, dağılıp patlamaması için yorgan iğnesiyle çeşitli yerlerinden
delinir. Geniş bir tepsiye alınan labanın ipleri sökülerek, kalan
pişirme suyu üzerinde gezdirilir.
Bumbar
Bumbar
özellikle genç yaştaki keçilerin kalın bağırsaklarından yapılır.
Delinmeden iyice temizlenen ve içi dışına çevrilen bağırsak, un, soğan
ve limonla iyice ovulur. Kokusuz ve beyaz bir hale gelinceye kadar
yaklaşık iki saat bekletilir. Tekrar ters yüz edilen bağırsak yine aynı
işlemden geçirilerek İki saat daha dinlendirilir.
Rendelenmiş soğan
zeytinyağıyla kavrulur. Kalp, böbrek, ciğer ve yeterli miktarda kıyma,
pirinç, tuz, kırmızı biber, karabiber, domates salçası, maydanoz ve nane
ile harman edilir. Bir ucu iple bağlanan bağırsak diğer ucundan sulu
vaziyetteki iç malzeme ile doldurulur.
Doldurulduktan sonra diğer
ağzı da bağlanan bumbar, kıvrılarak pişeceği kaba konulur. Üzerini
kaplayacak kadar su konularak kapağı kapatılmadan pişirilir. Patlamaması
için çeşitli yerlerinden delinen bumbar, piştikten sonra tencereden
alınarak tereyağında pembeleşinceye kadar kızartılır. Küçük parçalar
halinde kesilen bumbarın üzerinde artan pişirme suyu ve tereyağı
gezdirilir. Üzerine limon sıkılıp, karabiber ekilerek yenilir.
İlibada Sarması
15-20
cm. uzunluğunda ve 8-10 cm. genişliğinde yeşil renkli ovalimsi ilibada
yaprakları, kısa saplarıyla toprağa saplanmış şekilde bulunur. Genel
olarak kış ve ilkbahar aylarında bulunan ilibadanın bazı cinsleri çok
acı olduğu için tercih edilmezler. Temizlenip yıkanan ilibada yaprakları
üst üste kümelenir. Üzerine kaynatılmış su dökülür. Bir başka kapta
pirinç veya bulgur, zeytinyağı veya tereyağı, tuz, domates salçası,
kırmızı biber, baharat ve maydanozla harç hazırlanır. İlibada yapraklan
içine harç konularak sarılır ve tencereye dizilir. Biraz su ilave edilen
sarma normal ateşte pişirilir.
Göleviz
Toprak
altında yetişen ve patatese benzeyen göleviz, yıkanarak dış kabuğu
soyulur. Doğranan göleviz kayganlığının gitmesi için tekrar yıkanır.
Kıyma, ince kıyılmış soğan, domates veya salçası, kırmızı biber, tuz ve
önceden ıslatılan nohut karıştırılır. Su ile normal ateşte yeteri kadar
pişirilir. Kıyma yerine parça veya kemikli et de kullanılabilir.
Gölevizlehn pişmesine yakın, üzerine limon suyu dökülerek karıştırılır.
Taze Ülübü Yemeği
Baklagillerden
olan ülübünün kurusundan piyazı ve etli yemeği yapıldığı gibi
tazesinden de kıymalı yemeği, haşlaması ve salatası yapılır. Taze
fasulye gibi yemeklik ölçülerde kırılan ülübülerin kılçıkları ve sapları
temizlenir. Kıyma veya kuşbaşı doğranmış et, tencerede tereyağı ile
doğranmış soğan ve kırmızı toz biberle kavrulur. Kavurmaya kabukları
soyulup doğranmış domates eklenir. Daha sonra da ülübüler ilave edilerek
karıştırılır. Üzerine yeteri kadar su ve tuz konularak, normal ateşte
pişirilir.
Taze Bakla Yemeği
Baklalar güzelce
yıkanıp temizlendikten sonra bıçakla baş ve dip kısımları alınır.
Doğranmış soğan, tereyağı, biber, kıyma veya et tencerede karıştırılarak
kavrulur. Soyulup doğranan domatesler ilave edilir. Biraz karıştırılıp
pişirilen malzemenin üzerine baklalar, su ve tuz konularak normal ateşte
pişirilir.
Mantar
Alanya'da görülen mantar
cinsleri; gocaağaç, domalan, pelit, çam ve katran'dır. Sonbahar
yağmurlarıyla, yörede en çok görülen gocaağaç mantarı çıkar. İyice
temizlenen mantarlar, bıçakla doğranır. İnce kıyılmış soğan, zeytinyağı
veya tereyağında kavrularak öldürülür. Mantarlar ilave edilerek bir süre
pişirilir. Daha sonra su, tuz ve domates salçası ilave edilir. Arzuya
göre nohutlu da yapılabilir.
Öksüz Helvası
Yapılması
bilek kuvveti gerektiren öksüz helvasının yapımı zahmetli bir iştir.
Bir ölçek üzüm veya keçi boynuzu pekmezi, yarım ölçek su ile
karıştınlır. Bu karışımın beşte biri bir kaba ayrılır, kalanı ise bir
tencerede kaynatılır.
Kaynayan karışımın içine elenmiş un yedirilerek
karıştırılır. Hamur haline gelen karışımın tencereye yapışmaması için
tereyağı ilave edilir. Kalan kanşım yavaş yavaş pişen hamura eklenerek
karıştırılmaya devam edilir. Bir tepsiye alınan pişmiş helvaya elle
şekil verilir. Şekillendirirken kabın ortasına bir silindir konulur,
kenarları ise bir kaşıkla basttnlarak yayılır.
Diğer tarafta kızartılan tereyağı, sıcak sıcak kabın ortasındaki delik doluncaya kadar gezdirilerek dökülür ve servis edilir.
Çigirdik
Bir
ölçek susam yıkanarak temizlenir, aynı ölçüde bal ile tencerede
karıştırılarak kavrulur. Susamların kabuğu çıkana kadar kavrulan karışım
pişince. kaşıkla yayvan tabaklara konulur. Soğuktan katılaşan çiğirdik
bıçakla kesilerek yenilir. Bal yerine pekmez de kullanılabilir. Çiğirdik
daha çok soğuk kış günlerinde yapılan bir tatlıdır.
Turunç Reçeli
Alanya'da
turunca yabanı da denir. 8-10 adet turunç bıçakla dilimlenir, içiyle
kabuk kısmı ayrılan turunçların beyaz parçaları da temizlenir.
Yuvarlanıp kıvrılan kabuklar, iğne ile bir ipliğe dizilir. Daha sonra
bir kaba alınan kabuklar bir kez kaynatılıp soğuk suya alınır. Sabah
akşam suyu değiştirilerek soğuk suda bekletilir. Acısı iyice çıkmış olan
kabuklar. İplerden çıkartılarak reçel yapılacak kaba konulur. 8-10
turunç için 1 kg. toz şeker kullanılır. Turunçların üzerine dökülen
şeker, akşamdan sabaha kadar bekletilerek karışımın iyice sulanması
sağlanır. Üzerine iki bardak su ilave edilerek kaynatılır. Ağır ateşte
kaynarken üzerindeki köpükler alınır. Reçel kıvamına gelen karışıma
şekerlenmemesi için bir limonun yarısı sıkılır. Bir süre daha kaynayan
reçel, soğutularak kavanozlara alınır.
Kırtakı
Kırtakı,
bal kabağı, su kabağı veya karpuz kabuğundan yapılır. Kabuğu soyulan
bal kabağı dilimlere ayrılarak 3-5 cm. uzunluğunda doğranır. Doğranan
parçalar birkaç saat kireçli suda veya küllü suda bekletilir. Yıkanan
kabuklar, tavada kaynayan üzüm veya boynuz pekmezinin içine konulur.
Kıvamını bulana kadar kaynatılan karışım, soğumaya bırakılır. Soğutulan
kırtakılar testi veya toprak kaplara konularak ağzı kapatılır.